Bu ay röportajımızı santralistanbul’ un Eğitim Birimi Koordinatörü, Sayın Sibel Çetingöz ile gerçekleştirdik. Röportajımıza Halkla İlişkiler Müdürü, Sayın Arzu Aslan Girgin’ de eşlik etti. Her ikisine de bu keyifli röportaj için ve inanılmaz güzellikteki mekanın tanıtımı için çok teşekkür ediyoruz.
Bize kendinizden bahseder misiniz?
Ben İstanbul Üniversitesi’ nde eski adı “Pedagoji” şimdiki adıyla, “Eğitim Bilimleri” mezunuyum. Sonrasında Çapa Tıp Fakültesi’ nde yüksek lisans yaptım. Sonra ise yolum hep okullarla kesişti. Okullarda “Eğitim Koordinatörlüğü” başlığı altında işler yaptım. Özel okullarda “Varolan müfredatı daha farklı nasıl sunabiliriz?”, üzerine çalıştık hep. Devlet okulu tecrübem hiç yoktur. 85’ den beri okullarda çalışıyorum, sonrasında ise santralistanbul bu alandaki ilk deneyimim.
Santralistanbul’ un kuruluşu ve sonrasında eğitim biriminin oluşturulması hakkında bize bilgi verebilir misiniz?
2004’ de Enerji Bakanlığı’ ndan, bu alan Bilgi Üniversitesi’ ne kiralandı. Proje 2007 Eylül’ünde hayata geçti, eğitim bölümü bu vakitten önce kuruldu. Eğitim biriminde bir rehber grubumuz var, onların dışında üniversitede görevli olan öğrenciler de var. Bugün mesela müzede gördüğümüz ekipten birkaç tanesi görevli öğrencilerdi. Ama ana turlarımızı kadrolu rehberlerimiz düzenliyor.
Rehber grubumuz öncelikle benden eğitim aldılar, ilk turları ben düzenledim, rehberlerimiz izlediler, programda yaşadıkça birtakım revizyonlar yaptık, programlar net bir şekilde oluşmuş oldu. Şimdi rehberlerimiz artık programı yürütüyorlar. Görevli öğrencilerimizden başarılı olanlar ise grup lideri oluyorlar. Hem rehberlerimiz, hem de görevli öğrencilerimiz benim hazırladığım eğitimlerden dönem dönem geçiyorlar.
Eğitim biriminizin çalışmalarından bahseder misiniz?
Temel olarak iki tür çalışma yapıyoruz. İlki okul turları, onları grup olarak yapıyoruz, bir de hafta sonu ve tatil dönemlerinde atölyelerimiz var. Atölye içerikleri çok çeşitli tabi. Ana temamız “Sanat ve Enerji”. Bu atölyeleri kendimizde oluşturabiliyoruz, başka eğitmenler tarafından da hazırlanabiliyor. Okul turlarımızda okul öncesinden lise sona kadar farklı kademelerde ve içeriklerde hazırlanmış turlarımız var. Turlar birbuçuk saat ile iki saat arası sürüyor.
Bu mekanı yani, enerji santralini bir araç olarak görüp ordan çok çeşitli enerji konularına giriyoruz. Enerji kaynakları konuşuyoruz çocuklarla, enerji tasarrufu konuşuyoruz. Çok farklı dilleri var bunun, okul öncesi eğitim içeriği, ilköğretim birinci kademe, ilköğretim ikinci kademe, ve liseler için de farklı programlar var. Her birinde bu konulardan bahsediyoruz ama her birinde anlatma dilimiz, yöntemimiz farklı.
Geçen sene atölye çalışmalarına başladık. Bu sene ikinci senesi. Orada da geçen seneden beri iki ana temaya dikkat ediyoruz. Geçen sene on ana başlığımız vardı , bu sene on bir başlık olacak. Çoğunu bizim ekibimiz oluşturup uyguluyor. Diğerlerinde ise içeriklerinin oluşturulmasını dışarıdan eğitmenlerle beraber yapıyoruz, uygulamayı kendileri yapıyor.
Atölyelerinizde sponsor desteği oluyor mu? Yoksa atölyeler ücretli mi?
Haftasonu atölye programlarımız da, okul turlarımız da ücretli , aslında bir sponsor desteği ile bu ücreti ortadan kaldıracak, veya minimum düzeyde tutatcak bir durum istiyoruz ki daha çok kişiye ulaşabilelim. Onu kısmen şöyle gerçekleştiriyoruz. Çevre okullarla bağlanytıya geçiyoruz. Bu bölgeyle de bütünleşebilmemiz için bu çok önemli. Geçen seneki atölyelerimizin tamamına çevre okulları da kattık.
Bizim “askıda atölye”(*) çalışmamız var. Askıda atölyeye olan katılımlarla çevre okullara desteği sağladık ama bu çok yüksek bir oran değildi. Bu sayıyı çok çok fazlalara çıkarmak istiyoruz bunun için de ciddi bir sponsor desteği gerekiyor.
Ailelerle birlikte katılabilinen atölyeler var mı?
Santralistanbul’ da çok çeşitli yaş gruplarının katılabileceği atölyeler var, sertifika programına dönüşenler de var. Daha çok iş dünyasından talep var, dolayısıyla bu atölyeler akşam saatlerinde veya haftasonları düzenleniyor.
Çocuğun ve ebeveynin birlikte katılabileceği atölyeler , bizim düzenlediğimiz atölyelerden 2-3 tanesinde var. Anne baba ve çocuğun birlikte yapabileceği aktivite malesef çok az, daha çok alışveriş merkezlerinde filan zaman geçiriliyor. 4-6 yaş atölyelerinde anne baba ile birlikte katılım düzenledik. Bunların sayısını artırmak istiyoruz. Beraber kaliteli zamanı geçirebilmek için daha çok atölyeyi bu şekle dönüştürmek istiyoruz.
Atölyeler dışında nasıl çalışmalar yapıyorsunuz?
Burada doğumgünleri düzenlenebiliyor. İşin parti, ve pasta kısmına karışmıyoruz, sadece o gubun yaş seviyesine uygun bir tur programı yapıyoruz, ondan sonra buradaki retoranlarda organize edilen parti safhası gerçekleşiyor. Bu turları genelde okul tur programımızla aynı tutuyoruz içerik olarak.
Onun dışında sömestr atölyesi düzenliyoruz, geçen sene de yaz atölyesi olarak elektrik elektronik atölyesi düzenlemiştik. Çeşitli robotlar yada enerji üreten projeler gibi bir hafta süreli bir program yapmıştık. Bu sene de sömestr atölyemiz var. Bilgi Üniversitesi Sinema Film Bölümü ile birlikte düzenlenen bir film atölyesi olacak. Bu projede “Enerji Müzesi” çekim yeri oalrak düzenlenecek, ve projenin son günü aileler davet edilerek sunulacak.
Ekip çalışması öğrenilecek, beraber tek bir film çekilecek, hem bu takım çalışması kısmı hem de teknik kısmı olacak, merakla bekliyoruz.
Sergilerinize pararlel oluşturduğunuz atölyelerden de bahsedebilir misiniz?
Geçen sene açılışla birlikte başlayan “Modern ve Ötesi” sergisi içerisinde “Modern ve Ötesi’ ne Yolculuk” diye bir atölyemiz vardı, tamamen sergi içeriği odaklı bir atölyeydi. O atölyede ilk olarak o tarihte Pompidou’ da çocuklarla atölye çalışması yapan bir eğitmen ile yaptık. Sonra biz devam ettik.
Sonra “Kent Sokakları” sergisi oldu, Yunanistan’ dan gelmişti o sergi, yine o sergi ile bağlantılı atölyemiz oldu. Çocuklara fotoğraf makinesi dağıtıldı. Bu mekanı kullanarak kendi fotoğraflarını çektiler, sonra bunlardan kolaj çalışması yapıldı.
Bir diğer atölye de hiphop atölyesiydi. Oradada çocuklar yine fotoğrafları yorumlayarak müzik parçaları oluşturdular. O da çok keyifliydi.
Bundan sonraki projelerinizden bahseder misiniz?
En yakın projemiz “Water for all” projesi. 2009 Dünya su yılı. Dünya su forumu İstanbul’ da gerçekleşecek. Tüsiad’ da, Garanti Bankası’ nın sponsorluğununda “Water for all” adlı sergiyi Paris’ den 3 aylığına İstanbul’ a getiriyor. Sergi mekanı burası olacak, ve bizde bu sergi kapsamında “su” konu başlıklı atölyeler düzenleyeceğiz. O serginin eğitim kısmını da biz üstlenmiş vaziyetteyiz. Enerji Müzesi’ nin yanısıra “Water for all” turları da gerçekleşecek. Mart başından Mayıs sonuna kadar sürecek.
Son olarak Santralistanbul hakkında neler söylemek istersiniz?
Aslında buranın tarihi, Silahtarağa Enerji Santrali’ nin ne olduğu, bunlar çok önemli ama bizim ana hedefimiz bu tarihi öğretmek değil. Bizim asıl hedefimiz çocukların aklındaki müze kavramını geliştirmek. Müze çok hayatın içinde birşey değil. Müzeye gitmek öyle pek alışkanlık içinde olan bir davranış değil. Dolayısıyla bunun çocukluk döneminden başlaması çok çok kıymetli birşey, şunu hedefliyoruz, buradan çıkan çocukların, “müzeye gitmek eğlenceli birşey” fikrinin oluşması ve tekrar gelme isteğinin uyanması.
Çocukalrın buradan giderken ”Ben buraya bir daha gelsem” demeleri en kıymetlisi. Biz böyle bir imaj oluşturmak istiyoruz. Eğlenirken öğretmek istiyoruz Mesela biz, enerji kaynaklarını öyle eğlenceli bir oyunla öğretiyoruz ki, bir daha unutmalarına imkan yok. Eğlenerek nasıl aktarırız üzerine düşünüyoruz, ve o tür malzemeler oluşturuyoruz.
Burası çok yaşayan bir yer, çok kalabalık, heryer öğrenci dolu, kendi adıma, buranın havasını yaşamasının bile çocuğum için yararlı olacağını düşündüm.
Hafta sonları aileler de eklenince çok daha kalabalık ve hareketli oluyor.
Bu keyifli röportaj için çok çok teşekkür ederiz.
Askıda Atölye (*)
Askıda Atölye, çocuk atölyelerine maddi sebepler nedeniyle katılamayan çocukların da bu etkinliklerden yararlanmasını sağlayan bir girişimdir.
Anne-babalar kendi çocuklarının kaydını yaptırırken fazladan bir veya birkaç atölye çalışmasının ücretini ödeyerek ya da kurumlar sosyal sorumluluk projeleri kapsamında Askıda Atölye havuzuna katkıda bulunabilirler. Askıda Atölye yoluyla, her dönem, santralistanbul’un yer aldığı Eyüp bölgesindeki devlet okullarındaki öğrencilerin çocuk atölyelerine olası en geniş katılımı sağlanmaktadır.
“Askıda Kahveden, Askıda Atölyeye”
İtalya’da Venedik’in kenar mahallelerinden birinde, bir cafe-barda, espresso’larımızı içiyorduk.
İçeri giren müşterilerden biri, barmene “due caffee, uno sospeso” (iki kahve, biri askıda) dedi, iki kahve parası verdi, bir kahve içip gitti.
Barmen de duvar üzerinde asılı duran çiviye bir küçük kağıt astı. Biraz sonra içeri iki kişi girdi. Onlar da “trio caffee, uno sospeso” (üç kahve, biri askıda) dediler. Üç kahve parası verdiler ve iki kahve içtikten sonra gittiler.
Barmen “askı”ya yine bir küçük kağıt astı. Bunun gün boyu böyle sürdüğü anlaşılıyordu.
Bir süre sonra kahveye, üstü başı biraz eski-püskü, belli ki yoksul bir kişi girdi ve barmen’e “uno caffee sospeso” (askıdan bir kahve) dedi.
Barmen hemen bir kahve hazırladı ve yeni müşterinin önüne koydu. Yoksul kişi kahvesini içtikten sonra para ödemeden çıktı, gitti. Barmen ise duvardaki askıya taktığı kağıtlardan birini kopardı, parçalayıp çöp kutusuna attı.
Yardım etmek için insanların gereksinimlerini belirlerken, yalnızca yaşamsal gereksinimlerle sınırlı kalmak zorunda değiliz.
Planlama aşamasında bizlere tarih ve saat konusunda yardımcı olmanızı rica ediyoruz.